مقوله نرخ‌گذاری در صنعت هتلداری با اینكه از افزایش بی‌رویه قیمتها و بی‌نظمی در قیمت‌گذاری جلوگیری می‌كند، اما وجهه مخربی نیز دارد و آن از بین بردن رقابت در صنعت هتلداری است. یك مدرس و كارشناس ارشد هتلداری در گفت‌وگو با CHN به تشریح موضوع نرخ‌گذاری و استانداردسازی در صنعت هتلداری پرداخته است.

مقوله نرخ‌گذاری در صنعت هتلداری با اینكه از افزایش بی‌رویه قیمتها و بی‌نظمی در قیمت‌گذاری جلوگیری می‌كند، اما وجهه مخربی نیز دارد و آن از بین بردن رقابت در صنعت هتلداری است.

یك مدرس و كارشناس ارشد هتلداری معتقد است که وادارکردن هتلدار به اعمال نرخ ثابت خدماتی که ارائه می دهد مسابقه رقابت برای ارائه كیفیت را از بین می‌برد.

وی صنعت هتلداری یک شغل بین اللملی دانست كه باید در عرصه بین المللی رقابت و فعالیت كرده تا بتواند سرمایه عظیم و ملی را در جهت سودآوری مطلوب و رقابت‌های سالم به حرکت درآورد و سود و مخارج هتل را تامین کند.

اصغر ژیان‌دربندی در گفتگو با CHN افزود: نرخ‌های که سازمان‌های ذیربط برای هتل‌ها تعیین می‌کنند کارشناسی شده نبوده چراكه هزینه‌های ساختمان هتل و یا خدماتی که از سوی آنها ارائه می شود معیار اندازه گیری نیست. به عنوان مثال دو هتل ۴ ستاره در یک شهر را در نظر بگیرد هر دو ۴ ستاره هستند ولی رستوران یكی در زیرزمین قرار دارد و دیگری رستوران را در موقعیتی تجاری مشرف به خیابان قرار داده است. آیا این دو از نظر هزینه‌كرد برای رستوران برابرند. جواب منفی است این درحالی كه در نرخ‌گذاری به این موارد توجه نمی‌شود.

وی ادامه داد: از سوی دیگر هتل‌های که ساختمان آنها میراث فرهنگی بوده از قبیل کاروانسراها و ... و تبدیل به هتل شده است و نمی‌توان به ترکیب ساختمان دست زد. این ساختمان‌های هزینه نگهداری بالایی دارند در حالیكه به مانند دیگر هتل‌ها نرخ‌گذاری می‌شوند.

به گفته این مدرس هتلداری میان انواع هتل‌ها و سرمایه گذاری‌ها و ارائه خدمات و هزینه‌ها تفاوت وجود دارد بنابراین تعیین نرخ یكسان قابل قبول نیست. ژیان‌دربندی تصریح كرد: آنهائی که نمی‌دانند در قبال گردشگران، حفظ سرمایه، رقابت در هتلداری، تشویق به سرمایه گذاری در این صنعت و ایجاد اشتغال چه وظایفی دارند، در پی استانداردسازی هتل‌ها و تعیین نرخ برای هتل‌ها گام برمی‌دارند.

او یادآور شد: ‌سرمایه‌گذار یا هتلدار خوب می‌داند كه چنانچه دائم افزایش داشته باشد مشتریانش را از دست می‌دهد. زیرا رقبا با با نگه داشتن نرخ پائین و ارائه خدمات بیشتر و مطلوب‌تر مشتریان او را خواهند ربود. با این حال متولیان دولتی صنعت گردشگری بر این باورند که باید در این مورد تصمیم گرفته و برای هتل‌ها نرخ تعیین كنند تنها می توانند برای هتل‌ها سقف قیمت تعیین کند تا هتلدار نتواند از قیمت تعیین شده بیشتر تعرفه ندهد. در تمام جهان نیز مرسوم است هتل‌ها در زمان خلوتی بدون اینکه کسی اجبار کند برای بقاء و تامین مخارج سنگین هتل مجبور می‌شوند که نرخ‌های کمتری را مطالبه کنند اما طبیعی است كه در زمان شلوغی همان سقف از قبل تعیین شده را از مشتری طلب کنند. زیرا حرفه هتلداری تنها حرفه‌ای است که درآن احتکار نمی‌توان کرد یعنی اگر امشب اتاقی را به فروش نرسانند نمی‌توانند فردا شب به دلیل تورم یا خالی بودن دیشب، اتاق را دوبرابر نرخ روز قبل به مشتری داد.

اصغر ژیان‌دربندی، مدرس و كارشناس هتلداری مشتری را در سویه دیگر قرار داده و معتقد است گردشگر هتل را بر مبنای ستاره‌های روی تابلو انتخاب نمی‌كند، بلكه ملاك انتخاب برای مشتری كیفیت به همراه قیمت پائین است. از اینرو هتلدار اولویت هتلدار این است كه بهترین كیفیت را با قیمتی مطلوب ارائه كند.

وی گفت:‌ مردم هرگز به اینکه هتل استاندارد است یا آیا درجه‌ها و ستاره‌ها را به درستی بر سر در هتل آویزان کرده اند توجه نمی کنند و اگر هتل استاندارد و پر ستاره را برای اقامت انتخاب کرده باشند و در كنار آن هتل‌هایی با قیمت پائین‌تر با كیفیت مطلوب پیدا كنند باید مطمئن بود که محل اقامت خود را تغییر خواهند داد حتی اگریکشب از سفرشان باقی مانده باشد. گواه این مطلب مسافرینی که هتل را از قبل برای چند شب رزرو می‌کنند ولی پس از اقامت یک شبه هتلی دیگر انتخاب می کنند.

او بر این عقیده است كه بسیاری از مردم نمی‌دانند غذا سرو كردن در رستوران هتل از سمت راست صحیح است یا از چپ. همانطور كه موقع خرید لباس به استاندارد بودن یا نبودن آن توجهی ندارند فقط کافی است نرخ و انداره و رنگ آنرا بپسندند و انتخاب کنند.

این كارشناس ارشد هتلداری خاطرنشان كرد: افراد غیرکارشناس در صنعت هتلداری باید بدانند وادار کردن و برنامه‌های جبری مورد علاقه سرمایه‌گذار، هتلدار و مسافر نیست. از اینرو تعیین نرخ نه تنها نمی‌تواند کمکی به صنعت هتلداری کشور كند كه حتی به‌ضرر صنعت هتلداری است. پیداست که وادار کردن به اینگونه برنامه‌های غیرکارشناسی و جبری باعث بی‌رقبتی سرمایه گذاری در این رشته خواهد بود و از سوی دیگر كاهش كیفیت خدمات را به دنبال دارد. بطور مثال هتلی ۵ ستاره دارای ۱۰۰ اتاق که روز اول ۱۳۰ کارمند برای خدمات و سرویس دهی با کیفیت مطلوب در نظر گرفته بوده وقتی متوجه می شود با این نرخ و استانداردسازی‌های تعیین شده غیرکارشناسی نمی‌تواند پاسخگوی هزینه‌های سنگین هتل باشد ساده ترین کار اینست که تعداد پرسنل هتل را به نصف تقلیل دهد. بنابراین ممکن است از نظر ظاهر ساختمان، تشکیلات و تجهیزات ۵ ستاره باشد ولی خدماتی در حد هتل ۲ ستاره دارد.

وی در پایان گفت:‌ مسئولین می‌توانند سقفی برای نرخ هتل‌ها به اندازه ستاره هتل در نظر بگیرند تا به دنبال افزایش رقابت هم هتل‌ها با كیفیت ارزان به سود بیشتر برسند و مشتریان ذینفع شوند.