همچون دوره‌های قبل جشنواره بین المللی فیلم فجر، با شروع بیست و هفتمین دوره این جشنواره ، حدس و گمان حول موفقیت چند فیلم به گوش میرسد.

در این دوره نیز عدم نمایش تعدادی از فیلمهای سینمای ایران در جشنواره امسال با بحثهایی همراه بوده است. عدم حضور "اخراجیها ۲" ساخته مسعود ده نمکی که یکی از پر سر و صدا ترین آثار سینمای ایران در این چند ساله بوده، "خاک آشنا" ساخته بهمن فرمان آرا که جوایز جشن خانه سینما را از آن خود کرده بود و یا "درباره الی" ساخته اصغر فرهادی که به طور معمول ساخته‌هایش مورد تحسین داوران جشنواره فجر قرار میگرفت میتواند به میزان محسوسی از کیفیت جشنواره امسال بکاهد. "پاداش" ساخته کمال تبریزی، "کتاب قانون" مازیار میری و "صد سال به این سالها" ساخته سامان مقدم هم از غایبان دیگر جشنواره امسال هستند. البته همه حذفها به دلیل ممیزی نبوده و کنار ماندن بعضی نیز به دلیل ظرفیت محدود جشنواره در بخش سودای سیمرغ میتواند باشد و یا به طور مثال کنار ماندن "هر شب تنهایی" ساخته رسول صدرعاملی به دلیل حضور کارگردان اثر در هیات داوران جشنواره است.

با نگاهی به فهرست فیلمهای حاضر در جشنواره بیست و هفتم، میتوان برای چند فیلم شانس ویژه‌ای برای موفقیت قائل شد که به معرفی اجمالی این آثار میپردازیم:

۱. وقتی همه خوابیم بهرام بیضایی

هشت سال بعد از "سگ کشی" و برخلاف کارهای اخیر بیضایی "وقتی همه خوابیم" بی سر و صدا به مرحله‌ی تولید و ساخت رسید. بهرام بیضایی کارگردان باسابقه سینمای ایران اینبار به سراغ سوژه‌ای جدید و داغ رفته است. او سعی کرده در این اثر پشت صحنه سینمای ایران را به تصویر بکشد. همچون آثار آخرین بهرام بیضایی، مژده شمسایی در این اثر نیز حضور پر رنگی دارد.

نکته قابل تامل دیگر این فیلم حضور بازیگرانی است که با توجه به سختگیری های بیضایی در انتخاب بازیگر کمی تعجب برانگیز است. به همین دلیل میتوان انتظار داشت حسام نواب صفوی و شقایق فراهانی در این فیلم از روند ثابتی که در آثارشان داشته‌اند فاصله گرفته باشند و حتی بتوان برای این دو شانسی نیز به عنوان منتخب بهترین بازیگر جشنواره قائل شد.

۲. تردید واروژ کریم مسیحی

دستیار باسابقه بهرام بیضایی پس از ۱۹ سال، طلسم فیلم نساختن را شکسته و نوید یک اثر برتر را به سینمای ایران داده است. "تردید" با لیست بلند بالای بازیگرانش (بهرام رادان، ترانه علیدوستی، حامد کمیلی، علیرضا شجاع‌نوری، مهتاب کرامتی و ...) و همچنین خاطره خوبی که از "پرده آخر" اولین و آخرین اثر کریم واروژ مسیحی در اذهان علاقمندان سینمای ایران باقی مانده، امید بسیاری به درخشش در جشنواره امسال دارد.

۳. بی پولی حمید نعمت الله

"بی پولی" دومین اثر حمید نعمت الله بعد از فیلم موفق "بوتیک" است. بی پولی که درونمایه‌ای طنز دارد با فاصله‌ی زمانی زیاد از بوتیک که درونمایه‌ای تلخ داشت ساخته شده است. نکته جالب این فیلم بازی لیلا حاتمی در نقش اصلی است که بعد از چندین سال غیبت به صحنه برگشته است و همچنین رضا رشیدپور است که پس از محو شدن از تلویزیون، در این فیلم نقش آفرینی کرده است. حبیب رضایی ، بابک حمیدیان و امیر جعفری بازیگران مکمل این فیلم هم میتوانند امیدی به کسب جایزه نقش مکمل داشته باشند.

بی پولی نشان خواهد داد که آیا موفقیت بوتیک تصادفی بوده یا سینمای ایران صاحب یک فیلمساز صاحب ذوق شده است!

۴. سوپراستار تهمینه میلانی

"سوپراستار" اقتباسی از داستان آگوستوس نوشته هرمان هسه نویستده آلمانیست. این فیلم همچون "وقتی همه خوابیم" بهرام بیضایی به موضوع سینما و زندگی خصوصی یک بازیگر سینما میپردازد.

شهاب حسینی که بعد از رد پیشنهاد توسط گزینه‌های اصلی یعنی محمدرضا گلزار و بهرام رادان به عنوان سوپراستار به پرده سینما آمده، امیدوار است بعد از پشت سرگذشتن سالی موفق بر پرده‌ی سینماه همراه با فیلمهای "محیا"، "دلشکسته" و ... بتواند داوران را برای کسب جایزه بهترین بازیگر متقاعد کند و سوپراستار به عنوان سکوی پرتابی برایش عمل کند.

۵. دوزخ ، برزخ ، بهشت بیژن میرباقری

بیژن میرباقری که موفقیتهایی در زمینه ساخت فیلم کوتاه به دست آورده، دست به ساخت فیلمی اپیزودیک زده که قصه‌هایش هیچ ارتباط مستقیمی با هم ندارند.

فیلم جدید بیژن میرباقری یک فیلم سه اپیزودی است که در قصه‌ی اول زن و شوهری را میبینیم که تازه از همدیگر جدا شده‌اند، در قصه‌ی دوم مرد میانسالی را میبینیم که همسرش را تازه از دست داده است و در قصه‌ی سوم زندگی زنی را میبینیم که سعی میکند با فقدان همسرش کنار بیاید. مهتاب کرامتی، مسعود کرامتی، مسعود رایگان، علی مصفا، آتیلا پسیانی، پریوش نظریه و امیر آقایی بازیگران این اثر هستند.

۶. زادبوم ابوالحسن داوودی

به نظر میرسد تازه‌ترین اثر ابوالحسن داوودی کارگردان باسابقه‌ی سینمای کشور اثری متفاوت در کارنامه‌ی وی باشد. همچون "تقاطع" اثر قبلی داوودی به نظر میرسد با توجه به لیست بلند بالای بازیگران این فیلم نیز صاحب نقش محوری و اصلی نباشد. عزت الله انتظامی، بهرام رادان، رویا تیموریان، مسعود رایگان، پگاه آهنگرانی و مهدی سلوكی از شاخصترین بازیگران این فیلم هستند. این در حالی است که چندین بازگیر آلمانی نیز در این اثر حضور دارند.

۷. حیران شالیزه عارف پور

عارف پور پس از سالها دستیاری رخشان بنی اعتماد به ساخت اثری مستقل پرداخته است. البته جهانگیر کوثری تهیه کننده‌ی فیلم است و باران کوثری نیز یکی از نقش های اصلی فیلم را بازی کرده است. به همین دلیل حیران احتمالا شباهت زیادی به سینمای بنی اعتماد دارد و همین جذابیت تماشای این فیلم را بیشتر خواهد کرد.

نکته‌ی دیگر فیلم، آخرین حضور خسرو شکیبایی در جشنواره فجر و همچنین سینما است. مهرداد صدیقیان بازیگر جوان و آینده دار هم با بازی در نقش یک جوان افغانی شانس زیادی برای چهره شدن خواهد داشت.

۸. پستچی سه بار در نمیزند حسن فتحی

حسن فتحی در ادامه‌ی دغدغه‌های تاریخی - فلسفی‌اش به دنبال اثری با ساختار غیرخطی رفته است که در بعضی قسمتها روایت داستان در زمان حال و گذشته با هم تلفیق میشود. محمدرضا فروتن با گریمی بسیار متفاوت در این اثر حضور دارد. باران کوثری، پانتهآ بهرام، امیر جعفری، رویا تیموریان و علی نصیریان نیز دیگر بازیگران این فیلم هستند.

۹. بیست عبدالرضا کاهانی

عبدالرضا کاهانی در کارنامهی خود دو فیلم "آدم" و "آن جا" را دارد که اولی هنوز اکران عمومی نشده و دومی هم ظاهرا توقیف شدهاست.

پرویز پرستویی که یکی از پرکارترین بازیگران سینمای ایران در بعد از انقلاب بوده است در جشنواره امسال حضور کمی دارد و بیست تنها فیلم او در جشنواره است. حضوری که شاید باز هم به کسب جایزه برای او ختم شود. فرشته صدر عرفایی هم که با "کافه ترانزیت" موفقیتهایی را کسب کرده بود ، در این اثر حضور دارد.

۱۰. عیار ۱۴ پرویز شهبازی

محمدرضا فروتن، كامبیز دیرباز و پوریا پورسرخ مثلثی است که میتواند موفقیت عیار ۱۴ را در نمایش عمومی تضمین کند. اما برای موفقیت در جشنواره مختصات دیگری لازم است که به نظر میرسد با وجود سابقه‌ی موفقیت "نفس عمیق" ساخته قبلی پرویز شهبازی موفقیت آن دور از انتظار نباشد.

نکته دیگر فیلم نقش آفرینی مهشید افشارزاده بازیگر دهه ۶۰ فیلمهای حادثهای و اکشن است که پس از سالها غیبت در این اثر حضور یافته است.

۱۱. صداها فرزاد موتمن

صداها یک درام جنایی است که سومین همکاری سعید عقیقی و فرزاد موتمن بعد از دو تجربه‌ی موفق "هفت پرده" و "شبهای روشن" است. داستان در مورد قتلی است که در یک ساختمان مسکونی رخ میدهد و کلید حل معمای آن در دستان یکی از ساکنان ساختمان است که صدابردار سینماست. رویا نونهالی و پگاه آهنگرانی در این فیلم باز هم در کنار هم قرار گرفته اند. رضا کیانیان و آتیلا پسیانی دیگر بازیگران این اثر هستند.

۱۲. شبانه روز کیوان علیمحمدی، امید بنکدار

زوج کارگردانی این فیلم پس از ساخت آثار کوتاه و ساخت فیلم بلند "شبانه" که تلفیقی از چندین داستان کوتاه بود که به طور موازی پیش میرفت به سراغ ساخت اثری دیگر رفته‌اند که با توجه به لیست طویل نقش آفریناناش به نظر میرسد ساختاری نزدیک به شبانه داشته باشد.

حامد بهداد، نیکی کریمی، محمدرضا فروتن، مهناز افشار، مهتاب کرامتی، خاطره اسدی، لادن طباطبایی، مریم بوبانی، شاهرخ فروتنیان، ستاره اسکندری، بهنوش بختیاری، حمیدرضا پگاه، فلامک جنیدی و ساعد هدایتی از بازیگران این اثر هستند.

علی رجبی