اینترنت پرسرعت یکی از اجزای لاینفک دولت الکترونیکی است، که با داغ شدن بحث الکترونیکی شدن دولت همواره مورد بحث و چالش بوده است.

جدیت این مساله به حدی است که حتی وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات بارها به دلیل کم بودن سرعت اینترنت تا مرز استیضاح پیش رفت و هر بار با رایزنی و وساطت بزرگان مجلس این مساله ختم به خیر شد. اما نکته اساسی در این میان آخرین سخنرانی وزیر بود که رفع محدودیت اینترنت برای کاربران و افزایش سرعت اینترنت از ۱۲۸ کیلوبیت را خارج از اراده وزارتخانه ارتباطات و فناوری اطلاعات دانست و گفت: محدودیت برای سرعت ۱۲۸ کیلوبیت خارج از اراده این وزارتخانه است و ما با جدیت به دنبال رفع محدودیت در این زمینه هستیم.که در این راستا کمیسیون تنظیم مقررات قرار است تعرفه ای را برای مشارکت PAPها وشرکت های مخابرات استانی برای ارائه اینترنت پرسرعت تصویب و ابلاغ کند و شرکت های ندا (PAP) برای مشارکت مختار هستند و اگر در این پروژه پیش قدم شوند، آمار به صورت مشارکتی پیش می رود ولی اگر منصرف شوند کار توسط شرکت های مخابرات استانی انجام می شود.وی در خصوص سرمایه گذاری بالای پورت های پرسرعت در مخابرات های استانی افزود: پیش بینی می کنیم مخابرات های استانی بتوانند این پروژه را انجام دهند چرا که برخلاف برآوردهای قبلی میزان سرمایه گذاری کمتر از آن چیزی است که قبلا برآورد شده است.

برای PAPها نیز ضرب الاجلی تعیین کرده ایم که در این خصوص نیز تفاهم شده، ولی هنوز تصویب و ابلاغ نشده است. وزیر ارتباطات با اشاره به این که برای پهنای باند ۱۲۸کیلوبیتی با ضریب اشتراک ۱۰ تعرفه ای زیر ۱۰ هزار تومان در نظر گرفته شده است، گفت: اگر این پهنای باند با این نرخ عملی شود حتما رشد قابل توجه ای در بخش توسعه پورت های پرسرعت خواهیم داشت و فعلا در مورد سرعت بالاتر از ۱۲۸کیلوبیت حرفی نزده ایم و قصد داریم مشکل عموم مردم را حل کنیم، برای ارائه پهنای باند بیش از این نیز طبق روال گذشته عمل خواهد شد. وی افزود: ۱۲۸ کیلوبیت شاید از نظر کسی پرسرعت یا کم سرعت باشد، اما برای عموم مردم سرعت متوسط و مناسبی است و باید توجه شود در شرایط حاضر همین مقدار با قیمت مناسب در سطح وسیع ارائه نشده است.

وی با اشاره به نبود محدودیت در ارائه اینترنت با سرعت بالاتر از ۱۲۸ کیلوبیت گفت: در حال حاضر براساس تقاضا موارد بررسی و در صورت احراز صلاحیت اینترنت با سرعت بالاتر هم در اختیار کاربران قرار می گیرد. وی تصریح کرد: رفع مشکل ارائه اینترنت پرسرعت بیش از ۱۲۸ کیلوبیت بر ثانیه به اراده عمومی نیاز دارد و رسانه ها در این امر می توانند کمک شایانی انجام دهند.

سلیمانی در خصوص ادعای گران بودن تعرفه پهنای باند گفت: در این رابطه باید رایزنی شود اما ازیک طرف هر خدمات گیرنده ای باید بابت هزینه خدمات بودجه ای را پیش بینی کند و از طرف دیگر باید برای کاهش تعرفه ها تلاش کنیم و در این باره از هر پیشنهاد و همفکری استقبال می کنیم.اما دولت در راستای اثبات بی گناهی اش در اعمال محدودیت بر سرعت اینترنت، چندی پیش از سخنرانی وزیر فراخوانی صادر کرد و در آن از همه شرکت های بخش خصوصی برای ارائه اینترنت پرسرعت و با کیفیت و ارزان دعوت به مشارکت کرد.

وفا غفاریان، رئیس هیات مدیره شرکت سهامی مخابرات ایران از برنامه ریزی و اجرای طرح مشترک برای کاهش بهای اینترنت پرسرعت و بهبود کیفیت عرضه آن در کشور با همکاری شرکت های ارائه دهنده اینترنت پر سرعت خبر داد و گفت: به عنوان مثال هم اکنون در تمام محلات تهران با وجود سرمایه گذاری دولتی و خصوصی، اینترنت پرسرعت کافی وجود ندارد و پوشش کامل نیست. وی در ادامه به افزایش تقاضا در برابر عرضه، در برخی مناطق کشور حتی مناطق مرکزی اشاره کرد و افزود: اولین نکته در بحث اینترنت پرسرعت، بهای آن است که باید با متوسط درآمد خانوار همخوانی داشته باشد تا سرمایه گذاری در این زمینه توجیه پذیر شود. غفاریان گفت: دومین نکته در زمینه اینترنت پرسرعت، افزایش سطح پوشش در کشور و توسعه امکان واگذاری آن در مناطق مختلف کشور است.

وی به تشکیل جلساتی برای بررسی موضوعاتی چون قیمت و پهنای باند اینترنت پرسرعت، در ستادی با حضور وزیر ارتباطات اشاره و عنوان کرد: در این ستاد که شرکت های ارائه دهنده اینترنت پرسرعت نیز در آن حضور دارند، با حل مساله قیمت و پوشش اینترنت پرسرعت جهش مناسبی در این زمینه در کشور شاهد خواهیم بود. رییس هیات مدیره شرکت مخابرات ایران به برگزاری جلساتی با شرکت های pap (ارائه دهنده اینترنت پر سرعت) هم اشاره کرد و گفت: در این جلسات شرکت های pap اعلام کرده اند که می توانند پهنای باند اینترنت را در مبادی مرزهای کشور با بهای مناسب فراهم کنند.

وی گفت: منتظریم که شرکت های pap طرح خود در خصوص تامین پهنای باند ارزان قیمت به مخابرات ایران ارائه کنند. غفاریان افزود: در این طرح شرکت های pap پهنای باند ارزان قیمت را به مبادی مرزها آورده و آن را به پهنای اصلی کشور و شرکت زیر ساخت انتقال می دهند. معاون وزیر ارتباطات گفت: با انتقال پهنای باند ارزان قیمت توسط شرکت های ارائه دهنده اینترنت پر سرعت (pap) به شبکه زیرساخت و همکاری شرکت های مخابرات در استان ها و papها، در آینده شاهد کاهش قیمت اینترنت پرسرعت و بهبود کیفیت این سرویس در کشور خواهیم بود.

پس از پایان مهلت فراخوان وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات برای دریافت نظرات و پیشنهادات بخش خصوصی مبنی بر کاهش قیمت و افزایش کیفیت پهنای باند اینترنت، بخش خصوصی اشتیاقی برای مشارکت نشان نداد. در حالی که انتظار می رفت شرکت های PAP که از مدت ها قبل به دنبال امتیاز تامین پهنای باند از خارج از کشور بودند برای مشارکت در این طرح رغبت نشان دهند.

مدیر عامل یکی از شرکت های ISP می گوید: با اینکه وظایف بخش های دولتی در ایران طبق تعاریف بین المللی است، اما عملکرد این بخش ها با سایر کشور های دنیا قابل قیاس نیست.

سازمان رگولاتوری در دنیا وظیفه جمع آوری اطلاعات و کسب دانش مورد نیاز برای تدوین و وضع قوانین و مقررات را برعهده دارد و در این راستا می تواند از سازمان هایی که با بخش های خصوصی در ارتباطند، به منظور دریافت و جمع آوری اطلاعات مورد نیاز خود استفاده کند.

وی می افزاید: در کشور ما وظیفه جمع آوری و تولید دانش مورد نیاز برای تدوین طرح ها و مقررات مربوط به عملکرد بخش ها به عهده بخش خصوصی است. در واقع رویه معمول به این شکل بوده که وقتی دولت و سازمان رگولاتوری طرحی را تدوین می کنند، این طرح چنان با اشکالات متعدد روبه رست که بخش خصوصی خواهان مشارکت و مداخله در تصمیم گیری ها و تدوین طرح های مناسب تجاری شده است؛ تا آنجا که به جای این که رگولاتوری از مشارکت بخش خصوصی استفاده کند، از بخش خصوصی می خواهد که خود به تولید طرح تجاری اقدام کند.

وی همچنین می گوید: بخش خصوصی مجموعه ای از شرکت ها و بنگاه های اقتصادی است که باید برای کسب درآمد خود در قبال مجموعه فعالیت هایی که می کند، مزد دریافت کند و اصولا این بخش به دنبال سرمایه گذاری و تامین منافع خود است، بنابراین نمی تواند انرژی و توان خود را صرف تولید دانشی کند که از آن منتفع نمی شود.این مدیر شرکت ISP در مورد فراخوان وزارت ارتباطات می گوید: این فراخوان بایستی از سوی سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی برای بخش خصوصی صادر می شد و رگولاتور از طریق سازمان نظام صنفی رایانه ای نسبت به جمع آوری نظرات بخش خصوصی و تدوین قوانین و چارچوب های مربوط به تامین پهنای باند از خارج از کشور اقدام می کرد.

وی در خصوص صرفه اقتصادی تامین پهنای باند توسط شرکت های بخش خصوصی می گوید: بسیاری از شرکت های خصوصی با وجودی که خود خواهان تامین پهنای باند از خارج از کشور بوده اند، به این فراخوان و نتایج آن اعتماد چندانی ندارند، چراکه پروسه تامین، تحویل و دریافت پهنای باند خریداری شده از خارج از کشور در مرحله تحویل و دریافت در ارتباط با شرکت ارتباطات زیر ساخت بوده و کارنامه این شرکت نشان می دهد که در صورت بروز اشکال این شرکت به هیچ کس از جمله بخش خصوصی پاسخگو نخواهد بود. با این وجود پیش بینی می شود که تعدادی از شرکت های PAP نسبت به ارائه پیشنهادات خود اقدام کنند.

محمودرضا خادمی، عضو هیات مدیره سازمان نظام صنفی رایانه ای در این باره می گوید: از آنجا که به نظر می رسد کار برون سپاری تامین پهنای باند به بخش خصوصی از نیمه آغاز شده، دبیرکل سازمان نظام صنفی طی مکاتباتی با رئیس سازمان تنظیم مقررات ارتباطات رادیویی خواستار بررسی مناسب تر و دوجانبه فراخوان وزارتخانه شده است، تا حداقل نسبت به افزایش مهلت ارائه پیشنهادات و عمومی شدن این فراخوان تغییراتی حاصل شود. وی می افزاید: تامین و توزیع پهنای باند نیازمند ایجاد چارچوب مشخص و نظام مندی است که سازمان رگولاتوری می باید ابتدا نسبت به وضع آن اقدام کند؛ در غیر این صورت در مرحله توزیع پهنای باند با اشکالات متعددی روبه رو خواهیم شد. لطف الله سبوحی، معاون سازمان تنظیم مقررات ارتباطات رادیویی نیز در این باره گفت: ارسال نامه برای شرکت های PAP و مخاطب قرار دادن این شرکت ها برای تامین پهنای باند مورد نیاز کشور به این دلیل بوده که از ابتدا شرکت های PAP معتقد بودند که قیمت پهنای باند بالاست و خواستار ارائه اینترنت ارزان تر بودند، بنابراین وزارت ارتباطات نیز در مرحله اول این شرکت ها را برای تامین پهنای باند از خارج از کشور مناسب دانست. مسلما در مراحل بعدی از پتانسیل سایر شرکت های خصوصی فعال در حوزه اینترنت نیز استفاده خواهد شد.

سبوحی گفت: این فراخوان به منظور ارزیابی بخش خصوصی و شناخت توانمندی های آن صادر شده و دلیلی ندارد که پیش از اعلام آمادگی بخش خصوصی نسبت به تنظیم مقررات مربوط به آن اقدام کنیم. اما پس از این فراخوان بی حاصل وفا غفاریان رییس هیات مدیره شرکت مخابرات ایران گفت: در صورت به نتیجه نرسیدن با PAPها با شرکت های دیگر وارد مذاکره می شویم.

وی در خصوص طرح مشترک مخابرات ایران با شرکت های ارائه دهنده اینترنت پرسرعت (PAP) برای کاهش بهای اینترنت پرسرعت و بهبود کیفی پهنای باند گفت: در حال حاضر به دلیل این که شرکت های ندا دارای پروانه لینک و محتوا در کشور هستند و امور اینترنت پرسرعت نیز بر عهده آنهاست، مخابرات ایران فعلا با این شرکت ها به بحث و گفت وگو می نشیند. در این طرح در صورت عدم رسیدن به نتیجه با شرکت های PAP فضا برای دیگر شرکت های دارای پروانه باز است و محدودیتی نداریم.